۲۴فروردین/۹۶

رنگرزی

رنگرزی

رنگرزی

تعریف رنگرزی

تثبیت یک ماده رنگدار بر روی سطح اتکاء مورد نظر رنگرزی می گویند. ماده رنگی ممکن است به سطح جسم چسبیده و ثابت شود یا آنکه در داخل الیاف نفوذ کند. تثبیت رنگ بر روی سطح اتکاء تابع وضعیت ماده رنگی و ساختمان شیمیایی زمینه یا سطح اتکاء می باشد. هنر رنگرز در آن است که رنگ مناسب زمینه مورد نظر اصلی و سایر سطوح یا رنگهای مجاور را به کار برد و حاصل کار او از اولین مرحله تا نهایت بدانگونه باشد که رنگ به دست آمده در مقابل سایش، نور، شستشو، مواد شیمیایی مانند اسیدها، بازها و حلال ها، حرارت، رطوبت، گرد و خاک و … دارای ثبات و حداکثر مقاومت باشد.
تاریخچه رنگرزی

رنگ و رنگرزی نه تنها در ایران بلکه در هند و چین و مصر دارای پیشینه ای بس طولانی است. رنگرزی در ایران سابقه ای دیرینه دارد. پیش از اسلام به خصوص در دوره ساسانی، رنگرزان از احترام خاصی برخوردار بوده اند. اما از آنجا که معمولاً رنگرزی بر موادی انجام می گیرد که از مواد آلی فساد پذیر تشکیل شده اند، آثار بازمانده از گذشته دور بسیار اندک است، خوشبختانه در پرتو دستاوردهای جدید باستان شناسی و نیز با بررسی آثار مکتوب معلوم شده است که پیش از اسلام جامعه ایران دارای سنت پیشرفته بافت قالی و نساجی بوده است. کهن ترین اثر گره دار پیدا شده که تا به حال نخستین نمونه قالی ایران محسوب شده و توسط پروفسور رودنکو در کناره های مغولستان، در ناحیه ای بنام پازیریک کشف شده است. در حاشیه این فرش نقش تعداد زیادی اسب به چشم می خورد و در بافت آن از رنگهای سبز، آبی، قرمز و زرد استفاده شده است.
گزنفون مورخ یونانی به کارگاههای قالیبافی شاهان هخامنشی در شهر سارد در حدود چهار صد سال پیش از میلاد اشاره می کند. این هنر در دوران های بعدی نیزادامه پیدا کرده است. در کتاب زین الاخبار گردیزی داستانی نقل می شود به این مضمون: دیوان را فرمود تا کانها کندند و جوهرهایی بیرون آوردند و به دریا رفتند و گوهرها برآوردند و این عمل با مردمان بیاموختند و جامه ها رنگ فرمود کردن. از نمونه های فرش ساسانی که متأسفانه باحمله اعراب از میان رفت ولی ذکر آن در بسیاری از کتب از جمله تاریخ طبری آمده، فرش بهارستان است. طبری درباره آن می گوید: … بساطی بافتند از دیبا. به زمستان بازکردندی بدان وقت که هیچ جا گل شکفته نبودی و به جهان اندر سبزی نبودی و آن بساط را گرداگرد کنارش همه به زمرد و زبرجد سبز بافته …

ادامه مطلب

۲۲فروردین/۹۶
چنگ بر تار فرش

۷ نکته مهم را در هنگام شست و شوی فرش

بهترین راه شستشوی فرش

بهترین راه شستشوی فرش

اول برنامه‌ریزی بعد خانه تکانی
– قبل از هر کاری فراموش نکنید که داشتن یک برنامه‌ریزی صحیح برای خانه تکانی از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است؛ زیرا اضطراب ناشی از انبوه کارها باعث فشار عصبی زیادی می‌شود که شاید بازدارنده باشد و کار را همانند غولی عظیم جلوه‌‌گر کند. اگر شما بدانید چه کارهایی را باید برای خانه تکانی انجام دهید و ترتیب انجام آن‌ها کدام است کارهای خانه تکانی مطمئناً با سرعت و کیفیت بیشتری انجام خواهد شد.

– پس همین حالا قلم و کاغذ به دست بگیرید و تمام کارهایی را که باید برای خانه تکانی انجام دهید بنویسید. سپس روی ورقه‌ای دیگر کارها را به ترتیبی که باید انجام داده شود بنویسید. در تنظیم برنامه خانه تکانی توجه داشته باشید که برای انجام کارهایی که نیاز به کمک دیگران دارید، روزهای تعطیل را در نظر بگیرید و کارهایی را که دیگران باید انجام دهند به ترتیب اهمیت فهرست کنید و بانام هر فرد به او بدهید. به این ترتیب مطمئن باشید که بدون تحمل فشارهای جسمی و عصبی طی چند روز کارهای خانه تکانی تمام می‌شود.

در این مقاله به بیان نکاتی درباره بهترین راه شستشوی فرش می‌پردازیم:
۱. در بهترین راه شستشوی فرش برای از بین بردن اثر جوهر سیاه روی فرش، مقداری ماست روی محل لکه بریزید و با قاشق ماست را جمع کنید. چند مرتبه این کار را تکرار کنید و سپس با یک دستمال نمدار روی آن را بکشید تا لکه کاملاً از بین برود.

۲. برای پاک کردن لکه‌های قهوه، چای و مواد رنگی دیگر ابتدا برای جلوگیری از نفوذ بیشتر ماده ریخته شده، با حوله کاغذی یا دستمال کاغذی به آرامی رطوبت محل مورد نظر را بگیرید. سپس مقداری آب معدنی روی آن بریزید و پس از چند دقیقه، محل را با دستمال پاک کنید. در شستشوی فرش آن قدر این کار را تکرار کنید تا هیچ اثری از لکه روی فرش بر جا نماند.

۳. در بهترین راه شستشوی فرش برای رفع لکه مواد چرب از جمله مداد شمعی و موادی همچون قیر ابتدا مقداری حلال غیرچرب که زود خشک نمی‌شود روی مقداری پنبه مرطوب بریزید و آن را آرام روی لکه قرار دهید. به این ترتیب مقداری از ذرات جذب پنبه و حلال روی آن می‌شود. این کار را آن قدر تکرار کنید تا لکه به طور کامل از بین برود. سپس محل را با پارچه مرطوب و تمیز پاک کنید.

۴. برای رفع لکه کاکائو، چسب و بستنی، ابتدا به آرامی اطراف محل موردنظر را جمع کنید تا لکه بیشتر پخش نشود. سپس یک قاشق چایخوری مایع ظرفشویی را در یک فنجان آب حل کنید و این محلول را با پنبه یا دستمالی نرم و تمیز روی محل قرار دهید و بدون این که محل لکه را بمالید، به آرامی آن را تمیز کنید. در شستشوی فرش چنانچه چند بار این عمل را تکرار کنید، اثر ماده ریخته شده به طور کامل از بین می‌رود. سپس محل مورد نظر را با دستمال مرطوب تمیز کنید.

۵. در بهترین راه شستشوی فرش برطرف کردن لکه شمع روی فرش، ابتدا تا حد امکان شمع ریخته شده را با دستمال بردارید. محل مورد نظر را به طور کامل با کاغذ بپوشانید. سپس اتوی گرم را روی کاغذ بکشید. این عمل را چند بار تکرار کنید تا لک برطرف شود.

۶. برای رفع لکه‌های قدیمی بر جای مانده روی فرش که احتمالاً هنگام لک شدن متوجه آن نشده‌اید مقداری کف خمیر ریش روی محل لک بریزید. سپس محل را با پارچه‌ای مرطوب بمالید و بعد آن را با دستمال خشک تمیز کنید. محل لک را با پارچه تمیزی بپوشانید و جسم سنگینی مثل کتاب روی آن قرار دهید. هرگاه پارچه مرطوب شد، آن را عوض کنید تا پس از گذشت مدتی، رطوبت فرش از بین برود.

۷. در شستشوی فرش می‌توانید از شامپو نیز استفاده نمایید. تمیز کردن فرش با شامپو، ابتدا تمام سطح فرش را با جاروبرقی تمیز کنید تا گرد و غبار آن گرفته شود. سپس از شامپوی فرش استفاده کنید.

۲۲فروردین/۹۶

نکات مهم در شستشوی فرش

مواد شستشوی فرش

مواد شستشوی فرش

نکات کلیدی برای شستشوی فرش

شتشوی فرش و موکت دغدغه ی بزرگ خانم های خانه دار در خانه تکانی عید است به همین دلیل در این روزها که بازار خانه تکانی داغ است نکته هایی را برایتان جمع آوری کرده ایم که برای شستشوی فرش و شامپو فرش کشیدن مهم و مفید هستند.شستشوی فرش

شست وشوی فرش ها معمولا در روز های نزدیک به نوروز به دغدغه ای برای خانم های خانه دار تبدیل می شود. شست و شوی فرش ها یکی از زمان بر ترین کارهایی است که برای خانه تکانی می توان انجام داد و باید حتما برای انجام آن از قبل برنامه ریزی کنید تا با نزدیک تر شدن به روز های پایانی سال دچار مشکل نشوید. هم چنین لازم دیدیم در این مطلب نکاتی را در این باره یادآور شویم:

تا جایی که برایتان امکان دارد از فرش ها در جاهای مرطوب و یا فضاهایی که در مقابل نور مستقیم خورشید هستند، استفاده نکنید. این کار به بافت فرش زیبای شما اسیب می زند. اگر مجبورید در فضایی که نور مستقیم خورشید دارد از فرش استفاده کنید، حتما برای پنجره ها پرده ضخیم تعبیه کنید. با این کار می توانید روند پوسیدگی و از رنگ و رو افتادن فرش را به تاخیر بیاندازید.

در هنگام خانه تکانی به این نکته توجه کنید که سطوح زیر فرش را با مواد شوینده اسیدی یا مواد شوینده ای که خاصیت قلیایی دارند تمیز نکنید چون امکان دارد که اثرات مواد شوینده از روی سطوح خوب تمیز نشوند و باعث آسیب رساندن به بافت فرش شوند.

گذاشتن اجسام داغ و گرمازا (اتو و بخاری) روی فرش نیز می توانند به آن آسیب بزنند و بافت فرش را دچار ناهمواری کنند و باعث ایجاد تغییر رنگ در فرش شوند. ​

مواد شستشوی فرش و شامپو فرش کشیدن

برای شست و شوی فرش ها روش های متعددی وجود دارد. بهترین روش برای شستن فرش ها این است که آن ها را به شرکت های معتبر قالی شویی بسپارید و با خیال راحت به بقیه کارهای خود برسید.

اگر فرش هایی دستباف با بافت ابریشمی دارید و وقت کافی هم در اختیار دارید، حتما برای شست و شوی آن ها به شرکت های معتبر قالیشویی مراجعه کنید و مطمئن باشید ان ها این کار را بهتر از شما انجم می دهند .

فرش شما دچار آسیب نمی شود. اما اگر فرش های شما آن قدری کثیف نیستند که بخواهید برای شست و شوی آن ها هزینه زیادی بپردازید و به شرکت های قالی شویی مراجعه کنید پس خودتان دست به کار شوید و با ترفند هایی که در ادامه آمده کثیفی ها را از چهره فرش خود بزدایید و آن ها را برای قدم های مهمانان بهاری خود آماده کنید.

مراحل شامپو فرش کشیدن (مواد شستشوی فرش)

در مرحله اول باید از یک جاروبرقی با مکش بالا استفاده کنید و گرد و غبار را از لا به لای تاروپود فرش خود بیرون بکشید. اگر این گرد و غبار ها در میان پرز ها باقی بماند، ممکن است باعث چرک تاب شدن فرش شما شود.

برای کشیدن شامپوی مخصوص به روی فرش از برس هایی با بافت نرم استفاده کنید، برس های سیمی و یا زبر به تار و پود فرش شما آسیب می زند.. این یکی از نکاتی است که باید بسیار به آن توجه کنید.

برای درست کردن محلول شست و شو حتما از آب ولرم استفاده کنید، آب داغ بافت فرش را دچار آسیب می کند و آب سرد هم قدرت پاک کنندگی زیادی ندارد پس بهترین گزینه آب ولرم است.

یکی دیگر از نکات بسیار مهم انتخاب شامپو فرش مناسب است. این انتخاب بستگی به جنس فرش شما دارد. شامپو فرش هایی با درصد پایین خاصیت اسیدی و فاقد جوهر نمک برای شما در اولویت هستند.

مواد شستشوی فرش

۱۴فروردین/۹۶

شستشو مبلمان

شستشوی مبلمان

 

نظافت و شست‌ وشوی برخی از لوازم، دقت بیشتری می‌طلبد، یرا عدم رعایت برخی از نکات ممکن است صدماتی به این لوازم وارد آورده و ما را ناچار به خرید یک نمونه جدید یا صرف بهایی هنگفت بابت تعمیر و رفع و رجوع عیب و ایراد حاصله کند. در میان لوازم خانه مبلمان به‌دلیل اینکه در معرض‌ترین و پر استفاده‌ترین لوازم هستند نیاز به شست‌وشوی هر ساله دارند. (شستشو مبلمان)

شستشو مبلمان

شستشو مبلمان

 

نگهداری و شست‌وشوی مبلمان پارچه‌ای

 

برای شست‌وشوی مبل‌های پارچه‌ای بهترین راه استفاده از شامپو فرش است. در مورد استفاده از شامپو فرش برای نظافت مبلمان هم باید بگویم که این محصولات، آلودگی را از بین می‌برند اما چون مبل پس از شامپو فرش کشیدن، دیگر آب‌کشی نمی‌شود و در آن باقی می‌ماند و خشک می‌شود، این می‌تواند باعث پخش ذرات آلودگی در سطح مبل شود.

پس بهتر است بعد از شامپو کردن مبل‌هایتان، با یک بخارشو یا جاروبرقی معمولی، ذرات آلوده روی مبل‌ها را از بین ببرید.

قبل از اینکه مبلمان را با شامپو فرش شست‌وشو دهید، قسمتی از مبل را شسته و امتحان کنید که پارچه مبل رنگ ندهد.(شستشو مبلمان)

 

از بین بردن لکه‌های گوناگون از روی مبل

 

لکه‌های روی مبل انوع گوناگونی دارند. ممکن است روی مبل شما لکه چربی یا شیمیایی یا جای رد قلم و خودکار مانده باشد. حتی ممکن است مبلمان شما به وسیله سیگار سوخته باشد. باید بگوییم که این مشکلات قابل رفع است

اثری سوختگی یا زردی سیگار را هم می‌توانید با یک حبه قند از بین ببرید.

روش کار هم ساده است. قند را روی لکه بمالید و آن قدر این کار را ادامه دهید تا پاک شود. اگر این لکه روی الیاف مصنوعی ایجاد شده باشد، می‌توانید با آبلیمو آن را پاک کنید.

اگر جنس رویه مبل شما از پارچه کرکدار است با کمی شیر آن را خیس و با مقداری پنبه لکه آن را پاک کنید و در آخر با آب و صابون لکه شیر را هم از بین ببرید.

 

لکه جوهر روی مبل را هم می‌توان از بین برد.

 

مراحل کار به این ترتیب است؛ اول آن را خیس کنید و کمی نمک روی لکه بریزید، سپس با پنبه محل را تمیز کنید. راه دیگری هم وجود دارد، ابتدا محلول گلیسیرین و آمونیاک را روی لکه بمالید و سپس با آب و پودردستی رویه مبل را شست‌وشو دهید.(شستشو مبلمان)

برای پاک کردن لکه چربی روی مبل هم باید کمی محلول نمک و الکل روی آن بمالید.

اگر جنس رویه مبل پارچه ابریشمی باشد، راه ساده‌تری هم وجود دارد، با یک برگه کاغذ خشک کن روی قسمت لکه شده را بپوشانید و اتوی داغ را محکم روی آن فشار دهید تا لکه ناپدید شود.

 

نگهداری و شست‌وشو و گردگیری مبلمان چرمی

 

برای اینکه مبلمان چرمیتان تمیز و نرم بماند، مرتب آن را گرد‌گیری کنید و گاه به گاه سطح آن را به وسیله واکس مخصوص چرم پاک کنید. هرگز مبلمان چرمی را با پاک‌کننده‌های شیمیایی شست‌وشو ندهید؛ زیرا با این کار مبلمان را نابود کرده‌اید. توصیه می‌شود هر هفته از دستمال خشک و جاروبرقی برای تمیز کردن مبل استفاده کنید و به محض ریختن مواد غذایی آن را تمیز کنید.

مبلمان و کاناپه‌های چرمی را از منابع گرمازا مانند رادیاتور و آتش روباز شومینه دور نگه‌دارید، چراکه گرمای زیاد موجب خشک و شکننده شدن چرم می‌شود.

گوشه‌های مبل را جاروبرقی بزنید و آنها را همیشه تمیز نگه دارید. جمع شدن گرد و خاک در گوشه‌های مبل چرمی موجب می‌شود این گرد و خاک‌ها به چرم نشسته و از آن جدا نشوند.

از آب زیاد، حلال‌های تمیزکننده، صابون یا آمونیاک برای شست‌وشوی مبل چرمی استفاده نکنید. از جمله اشتباهات افراد استفاده از آب زیاد و صابون برای تمیز کردن مبلمان چرمی است. این روش باید صددرصد کنار گذاشته شود؛ چون سطح چرم را به مرور از بین می‌برد و باعث ایجاد ترک و شکستن آن می‌شود. همچنین بهتر است از تمیزکننده‌ها و حلا‌ل‌های قوی مانند آمونیاک استفاده نکنید. آنها رنگ چرم را از بین می‌برند و آن را سفید می‌کنند. حتی در صورت وجود لکه از مقدار خیلی کمی آب استفاده کنید و نگذارید رطوبت آب روی چرم باقی بماند.

برای شست‌وشوی مبل‌هایی که از ترکیب چرم و پارچه ساخته شده‌اند نیز بهتر است نهایت دقت را داشته باشید؛ زیرا هر قسمت را باید به شیوه‌ای که توضیح دادیم؛ شست‌وشو دهید.

 

شستشوی مبل و موکت و خوشخواب و فرشهای اعلا و تابلو فرش بدون آسیب رساندن به بافت و تارو پود آن با تضمین صد در صد با دستگاه های روز اروپا

۲۵بهمن/۹۵

معرفی فرش‌های سالتینگ

فرش‌های سالتینگ

فرش‌های سالتینگ

ایرلند یکی از پیشروترین محققین در زمینه مطالعه‌ فرش‌ های شرقی (آسیایی) و نویسنده آثار بی شماری‌ است که از شهرت جهانی برخوردار است،از جمله‌ کتاب‌های وی،کتاب «قالیچه‌های شرقی،یک‌ راهنمای جدید و جامع» یکی از کتب پر فروش در زمینه‌ فرش است.

هشتمین کنفرانس بین المللی در زمینه فرش‌های‌ شرقی(آسیایی) و در ارتباط با فرش‌های سالتینگ در سال 1996 برگزار شد. شش سخنران در مورد اینکه آیا این فرش‌ها متعلق به قرون شانزدهم یا هفدهم یعنی‌ دوره صفویه هستند (که اصولا مارتین Martin و پوپ Pope به آن متعقدند) و یا متعلق به قرن نوزدهم‌ ترکیه واقتباسی از طرح‌های ایرانی هستند (این تئوری‌ توسط اردمان Erdmann ،الیس Ellis ،و بیتی Beatie ارائه شد) سخنرانی کردند. ظاهرا عجیب به نظر می‌رسد که این فرش‌ها با چنین بافت ظریفی در طرح‌ کلاسیک ایرانی، ترک در نظر گرفته شود. ولی این‌ تئوری در سال‌های 1970 به قدری نافذ بود که فروش‌ فرش‌های سالتینگ را غیر ممکن ساخت و حتی موزه‌ها بر چسب‌های خود را تغییر دادند تا نسبت به دیدگاهی‌ که ظاهرا بی عیب و نقص به نظر می‌رسید عکس العمل‌ نشان دهند. این فرش‌ها پس از اینکه جرج سالتینگ‌ (1909-1835)نمونه‌ای از آن را به موزه ویکتوریا آلبرت اهدا کرد،به نام او خوانده شد.

فرش‌های این مجموعه بافت بسیار ظریفی دارند (معمولا بین 400 تا 500 گره در هر اینچ مربع) تارهای‌ ابریشمین و پودی از کرک نرم، زمینه با بافتی یکنواخت‌ از نخی با پوشش فلزی شکل گرفته است. حداقل 27 نمونه از فرش‌های ترنجی با طراحی‌های استادانه به‌ شکل شاخ و برگ تاک،نخل،پرندگان و دیگر حیوانات و نقش‌هایی به سبک اسلیمی نقش شده‌اند. حاشیه‌های اصلی عموما شامل قاب کتیبه‌ای و خوشنویسی شده‌ای است که اغلب کمی از حاشیه فراتر می‌رود، و گاهی نیز این نقش خطاطی در حاشیه داخلی‌ باقی می‌ماند. حدود 70 قالیچه از این مجموعه به شکل‌ سجاده است و کتیبه‌های آن،شعارهای مذهبی و آیاتی‌ از قرآن می‌باشد. نقش‌های گل با فرش‌های دیگر مشترک است ولی نقش پرندگان و حیوانات در آنها متفاوت است. تعداد زیادی از این قالیچه‌ها در موزه‌ توپ کاپی (topkapi) در استانبول نگهداری می‌شود. و تعدادی نیز در مجموعه‌های غربی، همتای نمونه‌های‌ توپ کاپی است و یا اینکه در حدود سال‌های 1880 از آن موزه به دست آمده است. تعداد کمی نیز در موزه‌های‌ ایران یافت می‌شود.

اف.آر.مارتین F.R.Martin در کتاب«تاریخ» اشاره می‌کند که این قالیچه‌ها متعلق به قرن شانزده‌ تبریز است و پوپ Pope نیز در کتاب «مروری بر هنر ایران» عمیقا همین نظریه را تأیید می‌کند.در کتاب‌ راهنمای فرش‌های موزه ویکتوریا و آلبرت، نویسنده بر ماهیت ایرانی فرش‌ها تأکید کرده و می‌گوید: «مدارک‌ بی‌شماری این احتمال را تأیید می‌نماید که فرش‌ها در مجاورت قسطنطنیه (استانبول فعلی) و در حدود قرن‌ هجدهم بافته شده‌اند. وی اضافه می‌کند که فرش‌های‌ سالتینگ در ترکیه مشاهده شده‌اند، در حالی که مدرکی‌ ارائه نمی‌شود. اف.سار ( Sarre)نظری مشابه را در مورد فرش لوبانف روستووسکی در نمایشگاه لنینگراد در سال‌ 1939 درباره هنر ایرانی ارائه می‌کند. اما پوپ قویا با این‌ دیدگاه‌ها در کتاب «مروری بر هنر ایرانی» مخالفت‌ می‌نماید، و با هیجان عجیبی اهمیت یافتن هویت واقعی‌ این فرش‌ها یادآور می‌شود . پوپ می‌افزاید نمونه‌هایی از این‌ فرش‌ها از عهد صفویه از طریق استانبول به‌ بازارهای غربی رسیده است.و به خصوص یادآور می‌شود که نخ فلزی بسیار شبیه فرش‌های زرباف قدیم‌ ایرانی بوده و پشم به کار رفته در آنها مشابه فرش‌های‌ اردبیل است.

اردمان،در سال 1941 در پاسخ به کتاب «مروری به‌ هنر ایرانی» کتاب «اسلامیکا» را می‌نویسد و بدون‌ اینکه دلایل خود را توضیح دهد فرش‌های سالتینگ را تقسیم بندی می‌کند. گروهی که فرش‌های ایرانی به‌ نظر می‌رسند، شامل فرش بیکر Baker در موزه هنر متروپولیتن Metropolitan ، دو قالیچه که سابقا در مجموعه یرکز Yerkes و قالیچه‌ای نیز که در Von Pannwitz بوده،اکنون همه آنها در مجموعه‌ thysson-Bornemisza نگهداری می‌شوند.

گروه دوم که به اعتقاد اردمان منشا قدیمی ترکیه‌ای‌ دارند،شامل خود فرش سالتینگ و نیز فرش مارکاند Marquand در فیلادلفیا، فرش لوبانف روستووسکی‌ LobonofRostovski در سن پطرزبورگ، و نمونه‌ای در لیون Lyon و در مجموعه‌ای از سی سجاده در موزه‌ توپ کاپی می‌باشد.وی به خصوص برای مجموعه‌ فرش‌های توپ کاپی اهمیتی خاص قائل است.چرا که‌ بسیاری از آنها از لحاظ جنس، ساختار، رنگ، طرح، و همچنین کتیبه‌های متعدد آن به قالیچه‌های ترنجی‌ شباهت دارند. همچنین همان نخ‌های فلزی در بافت‌ همه آنها به کار رفته است.

قالیچه‌های این گروه به دلیل درخشندگی‌ رنگ‌هایشان مورد تردید قرار گرفت و اردمان‌ نتیجه گیری کرد که تمامی سجاده‌های توپ کاپی از همان گروه بوده و در دوره کوتاهی در یک کارگاه بافته‌ شده‌اند. وی دو نمونه غیر ایرانی را مجزا کرد، یکی شبیه‌ به اصل طرح‌های مملوکیان و دیگری فقط با دو رنگ. از آن جایی که این دو قالیچه ایرانی به نظر نمی‌رسیدند، او عقیده داشت که تمام قالیچه‌های توپ کاپی ایرانی‌ نیستند و پیشنهاد کرد که آنها متعلق به قرون هجدهم‌ می‌باشند. اردمان اظهار داشت که قالیچه‌ها در میان‌ اولین فرش‌های کارگاه سلطنتی ترکیه در هرک Herek بافته شده‌اند.سپس تاریخ بافت آنها را به اوایل قرن‌ نوزدهم تغییر داد.این تئوری تا سال‌های جنگ در دهه‌ 1960 راکد ماندند.گر چه در کاتولوگ مجموعه Thyssen در سال 1972،ام-اچ بیتی تئوری‌های‌ اردمان را احیا کرده و ماهرانه آن‌ها را پرداخته است.وی‌ فرش VonPannwitz از آن مجموعه را به عنوان فرش‌ سلطنتی ترکیه در قرن نوزدهم توصیف می‌کند.

در آن زمان چارلز گرنت الیس CharlesGrant Ellis حامی نظریات اردمان بود و در سراسر عمر قالیچه‌های دیگری را به گروه فرش‌های سالتینگ‌ اضافه کرد. تاریخ بافت آنها را نیز قدری بیشتر به زمان‌ حاضر نزدیک نمود با علم به اینکه کارگاه هرک تا نیمه‌ قرن نوزدهم تأسیس نشده بود.هنگامی که اطلاعات‌ موثق نشان داد که فرش‌ها تا سال 1891 در هرک بافته‌ نشده‌اند، الیس فرش‌های سالتینگ را بافته اواخر قرن‌ نوزدهم نامید. وی در مصاحبه‌ای که بعدها انجام داد، فرش چلسی Chelsea را که در موزه ویکتوریا و آلبرت‌ موجود است،از گروه سالتینگ خواند و عاقبت نمونه‌ فرش‌هایی بدون نخ‌های زری، بدون کتیبه و بدون طرح‌ ترنجی و طرح محراب گونه به این مجموعه اضافه کرد و البته این دیدگاه‌ها عمیقا تأثیر گذار بود . در سال 1987 کاتالوگ توپ کاپی که کار مشترک راجرز Rodgers و تزکان Tezkan بود، سجاده‌های نوع سالتینگ را متعلق‌ به بافته‌های اواخر قرن نوزدهم ترکیه اعلام نمود. و مجددا همچون اردمان، تمام سجاده‌ها را در یک‌ طبقه بندی و زمان و مکان بافت آنها را مشترک تصور نمود.

تفکرات اصلاح گرایانه در سال‌های 1980 شکل‌ گرفت و نوین انز NevinEnez به ویژه آزمایش‌هایی بر روی رنگ قالیچه‌های توپ کاپی انجام داد. وی‌ به خصوص اثبات کرد که رنگ زرد در دو نمونه از 9 فرش‌ آزمایش شده شامل موادی است که از گیاه‌ DelphiniumSemibatum مشتق می‌شود. این گیاه‌ به طور خودرو در ایران می‌روید ولی در ترکیه وجود ندارد. انز متعاقبا وجود لاک را در چهار قالیچه (شماره‌های‌ 2035/13،2040/13،2029/13،2015/13 توپ‌ کاپی) گزارش داد که بر خلاف فرضیه منشاء فرش‌های‌ قرن نوزده ترکیه می‌باشد. در یکی از این فرش‌ها از Juglon که از پوست گردو به دست می‌آید استفاده شده‌ است. طبق ادعای انز در هیچ فرش ترکیه‌ای آزمایش‌ شده،از Juglon استفاده نشده ولی در عموم فرش‌های‌ ایرانی یافت می‌شود.

در حالی که طبق تصور اردمان تمامی 37 سجاده‌ موجود در توپ کاپی در یک محل و تقریبا یک زمان‌ بافته شده‌اند. انز دریافت که یکی از قالیچه‌ها (2024/13 توپ کاپی)حاوی اسید پیکریک و گره‌های متقارن داشت.این دو قالیچه که‌ اختصاصا توسط اردمان با منشأ ترکیه‌ای قلمداد شده‌ بود اکنون مشخص می‌کرد که جزء مجموعه سالتینگ‌ نیستند.یکی از این دو،تنها نمونه با رنگ مصنوعی و دیگری تنها نمونه با گروه‌های متقارن بود. نظریه اردمان‌ به طور منطقی بر پایه شباهت‌های طراحی استوار نبود، و یافته‌های علمی در مورد رنگ و ساختار فرش‌ها، نظریه ترکیه‌ای بودن فرش‌های سالتینگ را تضعیف‌ کرد. کسانی که هنوز به تعلق داشتن فرش‌های‌ سالتینگ به منشأ ترکیه‌ای اواخر قرن نوزدهم اعتقاد دارند، ادعا می‌کنند که این نظریه با عدم وجود فرش گونه سالتینگ در مجموعه‌های متعلق به پیش از اواخر قرن نوزدهم تقویت می‌شود و همچنین کیفیت‌ نگهداری خوب بسیاری از آنها مورد ظن می‌باشد. فرشی در موزه چارتوریسکی Czartoryski در کراکو Cracow یک مورد استثنا به شمار می‌رود.

هنگامی که من این فرش را در سال 1996 در کراکو آزمایش می‌کردم،دریافتم که با دیگر فرش‌های‌ مجموعه سالتینگ سازگار است. فرش زمینه سبز تیره‌ شبیه به قالیچه مارکاند فیلادلفیا داشت و نخ فلزی‌ شاخص گونه سالتینگ در متن آن به کار رفته بود. از آن جایی که هیچ کس در موزه نمی‌توانست ظاهر آن را به فرش‌های اوایل قرن نوزدهم شبیه بداند،آشکارا همراه با صدها شی‌ء دیگر شامل چادرهای عثمانی که‌ از چادرهای پراکنده پس از شکست حصر وین در سال‌ 1683 به دست آمده، در یک گروه قرار می‌گیرد. هزاران‌ شی‌ء ترکیه‌ای از این گونه در خانه‌های اشراف مختلف، تا زمانی که موزه آنها را بیابد،نگهداری می‌شد. فرش‌هایی از گونه سالتینگ در سال‌های اولیه 1990 توسط نویسنده‌ای در موزه ایران باستان در تهران‌ آزمایش شد که متعلق به شاه بود. بنابراین احتمال‌ ترکیه‌ای بودن آن ضعیف می‌باشد.

جان میلز JahnMills به نحوی قانع کننده مشکل‌ یافتن یک فرش سالتینگ را در فهرست اموال اولیه حل‌ کرده است. او توانست یک فرش معاصر را در موزه هنر اسلامی قاهره بیابد که متعلق به تاجری پاریسی به نام‌ ام.چپی Chappey بوده و در میان اموالش در سال 1907 به فروش رفته است. میلز دریافت که این تاجر فرش‌ها را از کلیسای پالنسیا Palencia در اسپانیا خریداری کرده‌ بود. میلز این کلیسا را در سال 1996 بازدید کرد و دریافت که فهرست اموال سال‌های 1623 ،1649، 1752 و 1783 هنوز موجود است.شرح یک فرش در فهرست سال 1649 به قدری با طرح غیر متعارف فرش‌ چپی سازگار است که به سختی می‌توان به نحوه ورود آن به قاهره شک داشت. این فرش که در کتاب «مرور» چاپ شده است، اولین مدرک مستندی است که نشان‌ می‌دهد فرش گونه سالتینگ در فهرست اموال قرن‌ هفدهم وجود داشته است.میلز اظهار داشت که کتیبه‌ روی فرش چار توریسکی توسط شرق شناس فرانسوی‌ ژوربرت Jourbert کمی پس از سال 1809 ترجمه شده‌ است.

همچنین میلز دریافت که فرش ترنجی رینود Reinaud نمونه دیگری از فرش‌های ترنجی گونه‌ سالتینگ توسط مارتین توصیف شده است. این فرش‌ در ابتدای قرن نوزدهم در میان دارایی‌های مارکی‌ دولاگوی MarquisdeIagoy یکی از اعضاء کابینه‌ نمایندگان وجود داشته و در کتابی از مجموعه مارکی‌ توسط رینود توصیف و در سال 1828 به چاپ رسیده‌ است. ضمنا میلز فرش دیگری را که هم اکنون در گالری‌ و الترز Walters در بالتیمور موجود است معرفی می‌کند که در مجموعه گوپیل Goupil بوده و در حراجی سال‌ 1888 فروخته شده است. این فرش نه تنها به طور وسیعی مرمت شده و در سر آن کاملا از نو بافته شده‌ است، بلکه مرمت آن به طور قطع پیش از اینکه در مجموعه گوپیل قرار گیرد، انجام شده است. چنین‌ فرشی با چنین مرمتی که قبل از سال 1880 انجام‌ یافته، قطعا تنها چند دهه قبل بافته نشده است.

میلز علاوه بر تهیه چنین مدارکی،گزارشی موثق در مورد چگونگی رسیدن فرش‌های نوع سالتنیگ به دست‌ خریداران غربی را در سال‌های 1880 ارائه می‌نماید. در جنگ میان روسیه و ترکیه در سال‌های 8-1877 در اوایل سال 1878 روس‌ها در کنار دروازه‌های قسطنطنیه‌ (استانبول) بودند و استانبول در حالت آنارشی قرار داشت‌ و جمعیت آن مملو از پناهندگان و بیماران بود. شهر در یأس و نومیدی به سر می‌برد و شواهد بسیاری در این‌ مورد توسط میلز ذکر شده است که مردم به ناچار خود را در زمستان 1878 در بازارها می‌فروختند.

مدارکی از توپ کاپی (فرش‌های سالتینگ)

اگر بسیاری از این فرش‌هایی که ظاهر ایرانی‌ دارند، در ترکیه بافته نشده‌اند، پس چگونه است که در موزه توپ کاپی جای گرفته‌اند؟ این مطلب با مدارکی‌ مستند قابل تفسیر است. شاه ایران هدایایی ارزشمند براس سلطان عثمانی می‌فرستاد که فرش از نمونه‌های‌ ویژه آن است. ورود هدایایی ارزشمند در سال 1567 به‌ دربار عثمانی توسط سفیر مجارستان مشاهده شده‌ است وی به خصوص به «فرش‌های ابریشمین همدان و درگزان…بیست فرش بزرگ و بسیاری فرش‌های‌ کوچک‌تر با طرح و نقش گل، پرنده، و حیوانات و طلا… که توسط 700 بافنده ماهر مرد بافته شده و نوزده هزار بسته شامل تجملات به وسیله حیوانات حمل می‌شد. فرش‌های پشمی به قدری سنگین بود که هفت مرد به‌ سختی می‌توانستند آنها را حمل کنند» اشاره کرده است. در توپ کاپی به نظر می‌رسد که بسیاری از فرش‌ها هرگز مورد استفاده قرار نگرفته است و به همین سبب‌ تقریبا نو به نظر می‌رسند.به این دلیل فرش‌های گونه‌ سالتینگ وضعیت مناسبی داشته و از دیگر فرش‌هایقرون شانزده و هفده سالم‌تر هستند.

تاریخچه‌ای از این فرش‌ها در توپ کاپی ثبت شده‌ و هولیا تزکان از کارمندان موزه، مجموعه‌ای از فرش‌های ایرانی که در فهرست اموال‌ سال‌های 1680 هستند،خاطر نشان کرده است‌ سجاده‌های ایران(98 سجاده)هم در لیست قرار دارند و توضیحی در مورد روش به کار رفتن نخ‌های فلزی در آنها موجود است. در این توصیف آمده است:فرش‌های‌ ایرانی با نقش و کتیبه.

نخ‌های پوشیده با فلز (فرش‌های سالتینگ)

حل معمای نخ‌های‌ پوشیده با فلز، بافته شده در متن فرش‌های سالتینگ‌ ، سهم نویسنده می‌باشد توضیحات پوپ در این مورد روشنگر نیست. آزمایش میکروسکوپیک بر روی نقره‌ای که از قسمت‌های کوچکی از چند نمونه این فرش‌ها بیرون‌ کشیده شده،مدرک موثقی در مورد قدمت زیاد آنهاست. به نظر می‌رسد که روش صحیح بافت رشته‌های فلز و پیچیدن آن به دور تار ابریشم در استانبول ناشناخته‌ بوده است. چرا که تمامی نمونه‌های فرشی که نخ فلزی‌ در آن به کار رفته و ریشه آن به استانبول می‌رسد، نشانگر خطاهای زیادی در آنهاست. و ضمنا هیچ نخ‌ نقره جدیدی در آنجا یافت نشده که در برابر کدر شدن‌ مقاومت داشته باشد.

پوپ آشکارا تصور می‌کرد که این نخ از پوشش نوار نقره‌ی خالص بر روی رشته‌ای ابریشمین ساخته شده‌ است.در حالی که نمونه‌های آزمایش شده در این‌ مطالعه نشانگر آن است که جنس آن از نقره زراندود است.عجیب نیست که هیچ نخ نقره‌ای جدیدی یافت‌ نشده که در مقابل کدر شدن مقاومت کند. فرش‌های‌ سالتینگ از نخ‌هایی بافته شده بود که روکش طلا داشته‌ و تیره نمی‌شدند. که البته خطایی قابل درک است، زیرا بدون آزمایش میکروسکوپیک تحت فشار زیاد و پاکسازی لایه جرم گرفته و اکسیده شده سطحی،نخ به‌ نظر نقره می‌آید.

چهار نمونه از نخ‌های به کار رفته در فرش‌های‌ مختلف سالتینگ توسط مایکل فرانس Michael Franses در تجزیه میکروسکوپی شده‌اند.

در آزمایش‌ها مشخص شد که تمام نمونه‌ها از یک‌ گونه واحد هستند. نخ‌ها از پیچیده شدن فلز به دور یک‌ تار ابریشمین تهیه شده و نقره به کار رفته در آن بسیار خالص و با درجه خلوص 98% بوده و ناخالصی آن از طلا و سرب می‌باشد.وجود این ناخالصی به طور طبیعی در همجواری نقره وجود داشته و جداسازی آن بسیار مشکل است وجود آلیاژ طلا و ترکیب نقره،طلا و جیوه‌ امکان ارزیابی دقیق‌تر را مشکل ساخت.

اما چرا در قسمت‌های زری‌دار فرش‌های نازک که‌ مقدرا کرک آن کم است، طلای کمی مشخص است؟ مطالعات اخیر در زمینه مواد قدیمی نشان می‌دهد که‌ طلا در صورت قرار گرفتن در مجاورت مواد فاسد کننده، تحلیل می‌رود. امکان دارد این مواد، اسیدی بوده و یا وجود باکتری‌ها به تدریج سبب تحلیل رفتن طلا شود. این امکان هم وجود دارد که پشم به کار رفته در فرش‌ها حاوی گازهای کدر کننده باشد که به نقره حمله می‌کند.

همچنین نخ‌های فلزی فرش‌های سالتینگ به خوبی‌ تارهای ابریشمین آن را نپوشانده است.این فرش‌ها به‌ احتمال زیاد برای استفاده بر روی کف زمین نبوده‌اند. اولین سؤالی که پس از درک چگونگی ساختن نخ به‌ ذهن می‌رسد، این است که آیا این تکنیک،خاص ایران‌ بوده یا در ترکیه هم مورد استفاده قرار می‌گرفته است. از آن جایی که هیچ سابقه کافی موجود نیست، نمی‌توان‌ اثبات کرد که چنین تکنیکی هرگز در ترکیه به کار نمی‌رفته است. به همین علت یکی از نمونه نخ‌های به‌ کار رفته در فرش‌هایی که به طور مسلم در ایران بافته‌ شده و مورد مطالعه میکروسکوپیک قرار گرفته بود، محور بررسی قرار گرفت. این فرش‌ها از نوع فرش‌های‌ زرباف صفویه بودند و با نخ‌های فلزی به کار رفته در فرش‌هایی که تصور می‌شد در کارگاه عثمانی هرک در قرن نوزدهم بافته شده‌اند،مورد مقایسه قرار گرفت.

نمونه فرش‌های هرک به آسانی از فرش‌های‌ سالتینگ تمیز داده می‌شد.زیرا نخ‌های فلزی‌ فرش‌های هرک روکش نقره داشته و فلز پایه آن به‌ جای نقره مس بوده و فلز تقریبا با بی دقتی به دور تار ابریشمین پیچیده شده است به طوری که تار ابریشمین‌ گاهی بدون روکش مانده است.در هیچ کدام از فرش‌های سالتینگ مس به این گونه استفاده نشده ولی‌ در فرش‌هایی که با نخ‌های فلزی در هند یا چین بافته‌ شده‌اند،دیده می‌شود.

نمونه نخ‌های فلزی فرش‌های سالتینگ و فرش‌های زرباف صفویه یکسان بودند.تنها تفاوت آنها این بود که نخ‌های فلزی فرش‌های زرباف در وضعیت‌ مطلوب‌تری قرار داشتند.حدود سی درصد سطح نوار فلز،هنوز پوشیده از طلا بود و از آنجا که روش کاملا مطمئنی برای تخمین دقیق سرعت فرسودگی وجود ندارد،می‌توان برآورد نمود که فلز به کار رفته در فرش‌های زرباف صفویه حدود 50 تا 100 سال پس از فرش‌های سالتینگ بافته شده‌اند.

با نتیجه‌گیری حاصل از آزمایش بر روی نخ‌های‌ صفویه،اطمینان بیشتری می‌یابیم که فرش‌ها اصلیت‌ ایرانی دارند،زیرا الف-نخ‌های فلزی به روشی که‌ نخ‌های فلزی بکار رفته در قالیچه‌های زرباف صفویه‌ تهیه شده‌اند،به دست آمده‌اند ب-فلز پایه در نخ‌های‌ فرش‌های منسوب به هرک به جای نقره،مس بوده‌ است.ج-هنگامی که آلیاژ جیوه و طلا در اروپا در قرن‌ نوزدهم متداول بوده،این شیوه همزمان مشخصه‌ کارهای فلزی ایران در آن ایام می‌باشد.البته هنوز سوال‌ در زمینه تجارت این نخ‌ها به قوت خود باقی است.

کتیبه‌ها (فرش‌های سالتینگ)

برای اعلام صریح اصلیت و ریشه فرش‌های‌ سالتینگ مطلب بیان شده توسط مایکل فرانسس‌ درباره کتیبه‌های سجاده‌ها را مورد مطالعه قرار می‌دهیم. برای درک معنای کتیبه‌ها می‌بایست در مورد تفاوت و تمایز میان شیعه و سنی و نقش داماد حضرت‌ رسول(ص) یعنی حضرت علی(ع) آگاهی داشته باشیم، با رحلت حضرت رسول(ص) در سال 632 میلادی‌ گفت و گو بر سر این بود که چه کسی می‌باید نقش وی را به عنوان رهبر امت ادامه دهد. ابوبکر دوست حضرت‌ محمد و یکی از اولین اسلام آورندگان به عنوان خلیفه‌ انتخاب شد.گر چه عقیده بر این است حضرت رسول‌ خود حضرت علی را به عنوان نایب خود برگزیده بود. نه تنها حضرت علی(ع)همسر دختر حضرت‌ رسول(ص) یعنی حضرت فاطمه(ع) بوده، بلکه حضرت‌ محمد(ص) پس از رحلت والدینشان در سن 6 سالگی‌ در خانه پدر حضرت علی(ع)بزرگ شدند، با وجود اختلاف سن زیاد حضرت علی(ع) و حضرت محمد(ص) بیشتر به برادر شبیه بودند تا به پسر عمو.

با وجود این،حضرت علی(ع) در مقابل خلیفگی‌ ابوبکر به طور جدی مقاومت نکرد و حتی با مرگ ابوبکر وی خود را برای خلیفگی همچون عمر تحمیل نکرد (گر چه حضرت علی خود عضو شورا بود) پس از عمر، عثمان که خانواده‌اش و نیز خود بدوا مخالف حضرت‌ محمد(ص)بودند به خلیفگی برگزیده شده خلافت‌ عثمان با قتل او توسط یکی از مخالفان پایان یافت و سرانجام پس از بیست و چهار سال حضرت علی(ع)به‌ خلافت رسیدند.

گر چه خلافت حضرت علی(ع)با خجستگی آغاز شد،ولی وقایع سیاسی بر علیه او گردید و مقر ایشان در شهر کوفه عراق مورد تهاجم سپاه معاویه قرار گرفت و پس از جنگی،ناتمام ایشان در توطئه‌ای به شهادت‌ رسیدند.حضرت علی(ع)اولین امام شیعیان به شمار می‌رود.فرزندان ایشان امام حسن(ع)و امام حسین(ع) دومین و سومین امام شیعیان می‌باشند.حرم ایشان در شهر نجف عراق محل دفن حضرت علی(ع)بوده و بدن‌ امام حسین که در کربلا به شهادت رسیدند،در آنجا مدفون است.

خلفای پس از حضرت علی(ع)بنیانگزاران مذهب‌ تسنن هستند و در اکثر خاور نزدیک این مذهب‌ حکمفرما شد. با وجود این در برخی نواحی تعداد شیعیان‌ بیش از سنی‌هاست و طوایف آذربایجان که سلسله‌ صفویه را پایه ریزی کردند و مذهب تشیع را به عنوان‌ مذهب حاکم اعلام کردند. همین مسئله موجب نزاع‌ آن‌ها با عثمانی‌ها در اوایل قرن شانزدهم شد. سلطان‌ عثمانی رهبر مذهب سنی بود و شاه ایران رهبر بی چون و چرای تشیع به شمار می‌رفت. آیات قرآن که بر روی فرش‌ها یافته شده الزاما مشخص کننده گروه‌ خاصی نیست ولی برخی دعاهای خاص، اختصاص به‌ شیعه دارند. ترجمه کتیبه‌های بسیاری از فرش‌های‌ گونه سالتینگ و سجاده‌ها توسط فرانسس بیانگر اصلیت و وابستگی به مذهب تشیع است. در چهار مورد خاص از فرش‌ها نام حضرت علی(ع)آورده شده. در شش نمونه دیگر دعاهایی در مورد رحمت خداوند بر چهارده امام معصوم که مرکزیت تشیع هستند، بافته‌ شده است. در چهار فرش دیگر حاشیه‌هایی منقوش به‌ طرح‌های کوفی که شیعیان به آن معتقدند دیده می‌شود و در بسیاری دیگر قسمت‌هایی از ادعیه شیعه به کار رفته است.

اینها نشانگر آن است که سجاده‌های گونه‌ سالتنیگ که تعداد 35 تای آنها در توپ کاپی مانده‌ است،در قرن نوزدهم و در کشور ترکیه بافته نشده‌اند. آنها به عنوان هدایایی از جانب شاه نگهداری شده و در واقع استفاده کم از آنها به علت عبارات کتیبه‌ها و آیات‌ است. غیر از کتیبه‌های گروه سالتینگ-طرح‌های‌ ترنجی-کتیبه‌ها با عبارات غیر مذهبی و بیشتر شعر گونه دارند.شعرها از منابعی است که هیچ کدام به‌ پس از قرن هفدهم مربوط نمی‌شود.اینها مدارک کافی‌ برای مشخص کردن بافت فرش‌ها در ایران یا ترکیه‌ نیستند.کتیبه‌هایی نیز به زبان فارسی قابل دستیابی در دربار عثمانی بوده‌اند زیرا در قرن شانزدهم و هفدهم‌ فارسی اولین زبان دربار بوده است.

نتیجه گیری (فرش‌های سالتینگ)

هنگامی که محققین مهم فرش،به ویژه الیس و اردمان اظهار می‌دارند که فرش‌های سالتینگ متعلق به‌ اواخر قرن نوزدهم بوده و در ترکیه بافته شده‌اند، از شأن‌ و ارزش این آثار هنری می‌کاهند، به نحوی که این آثار در حد یک تقلید هنری، آن هم به صورت درکی ناقص‌ از هنر ایرانی توسط طراحان عثمانی معرفی شده و فرش‌های سالتینگ کتیبه‌ای نارسا به نظر می‌آیند. در سال‌های 1970 قیمت آنها بسیار تنزل می‌نماید در حالی که ارزش فرش‌های صفویه بسیار بالا است. با تلفیق تاریخ و روش‌های علمی در هنر، واضح است که‌ نتیجه گیری و انتساب فرش‌های سالتینگ بر پایه‌ احساس، به تنهایی کافی نیست. با تعیین کربن 14 در ده فرش- اعم از سجاده و غیر آن – مدرک مهمی در مورد قدمت و انتساب فرش‌های گروه سالتینگ به قرون‌ نوزدهم، چیزی بیش از یک خطای تحقیقاتی نیست، مجددا ارزش آنها به عنوان آثار تاریخی برجسته معلوم‌ می‌شود، و می‌توانیم با بررسی فرش‌هایی که در وضعیت‌ اولیه خود باقی مانده‌اند، فرش‌ها را در زمان بافته شدن‌ در کارگاههای فرش بافی دوران صفویه تجسم و تحسین نماییم.

فرش‌های سالتینگ

۲۴بهمن/۹۵

رابطه خصوصیات محیط با طرح و نقشه فرش

محیط با طرح و نقشه فرش

محیط با طرح و نقشه فرش

برخی از كارشناسان فرش ادعا می كنند كه طرح های اصلی فرش های ایرانی برگرفته از معماری ساختمان های آن روزگار است. و همچنین رابطه مستقیم محیط با طرح و نقشه فرش دارد .در نتیجه هنگامی كه در ساختار خانه¬ها تغییری اساسی ایجاد می¬شد، طراحان فرش نیز از این تغییر تبعیت می كرده اند.
آنها بر این عقیده اند كه طرح لچك ترنج فرش ها از طرح پردیس معماری ساختمان های سده آخر دوره اشكانیان الهام گرفته است.
این معماری از فضای اندرونی- بیرونی تشكیل شده بود و در واقع فرش های لچك و ترنج؛ نمادی از حیاط این ساختمان ها بوده اند. «لچك»ها باغچه های سبزیكاری چهار وجه حیاط و «ترنج» حوض میانی حیاط را یادآور می شدند. گل های میان آنها نیز به گلكاری های گل محمدی حیاط اشاره می كرده اند.
پس از گذشت زمان و ایجاد تغییرات در معماری و حذف حوض میانی و باغچه های سبزیكاری، طرح افشان فرش به وجود آمد. در این طرح دیگر اثری از لچك و ترنج نبود و با حفظ همان حاشیه اصلی در فضای میان حاشیه ها نقش هایی از انواع گل و ساقه و برگ دیده می شدند.

طرح های خشتی جمله دیگر طرح های فرش های ایرانی هستند كه براساس آن تمام سطح داخلی مابین حاشیه ها به مستطیل هایی مساوی تقسیم شده و در داخل هر یك نقشه ای بافته می شود كه ممكن است این نقشه ها چندین بار در خشت های مختلف تكرار شود.

البته عدم تكرار آنها نشانی بر مرغوبیت نقشه و ابتكار طراح است. این طرح در برخی از شهرها به گلستان نیز معروف است.
امروزه طراحان نقشه های فرش با ابتكارات خود و براساس سلایق متقاضیان در همین قالب های اصلی به ارائه طرح های متفاوت و زیبا پرداخته اند كه با توجه به  رابطه محیط با طرح و نقشه فرش نامشان ثبت شده است.

مثلاً در فرش های تبریز نقشه های علیا، بهشتی، شیوا، بنام، تقی زاده، قلی نامی و بسیاری نقشه های دیگر وجود دارند كه با توجه به نام طراحانشان نامگذاری شده اند و اگرچه به لحاظ طرح و رنگ با هم متفاوت هستند ولی همگی در قالب طرح اصلی لچك ترنج جای می گیرند. با توجه به تنوع موجود، دست برای انتخاب مناسب ترین فرش برای فضای مورد نظر باز است.

پس در همین راستا به پیشنهادات زیر توجه كنید محیط با طرح و نقشه فرش رابطه مستقیم دارد :
• در فضایی با وسعت كم، پهن كردن فرش با نقش و نگاری فشرده و متراكم، به شلوغی فضا و در نهایت كوچكتر به نظر آمدن آن كمك می كند.
• هنگامی كه كفپوش ثابت فضای مورد نظر شما طرح دار است فرشی با طرح های خلوت انتخاب كنید تا تعادل طرح و نقش در كف محیط حفظ شود. مثلاً در صورت امكان استفاده از گبه به لحاظ سبك دكوراسیونی محیط بهترین انتخاب برای روی كفپوش پاركت آن هم در فضای مدرن گبه است.
• دکوراتورها همواره فرش های با طرح افشان را برای فضاهای كوچك توصیه می كنند.
• انتخاب فرش های لچك ترنج برای فضای معمولی و نسبتاً بزرگ بسیار مناسب است ولی انتخاب فرش خشتی برای این قبیل مكان ها توصیه نمی شود زیرا سبب كوچكتر جلوه كردن محیط می شود.
• رنگ و انتخاب فرش: برای فضایی با وسعت كم، فرشی با تركیب رنگی روشن انتخاب كنید. این مسئله در مورد مكان های با محدودیت نور كافی نیز توصیه می شود. هر چه كف زمین روشن تر باشد فضا بزرگتر و نورانی تر جلوه می كند.

در ضمن به هنگام انتخاب رنگ فرش، به پالت رنگی موجود در فضا شامل رنگ دیوارها، پارچه روكش مبلمان، پرده¬ها و حتی رنگ چوب لوازم و از همه مهمتر رنگ كفپوش، توجه كنید.

حفظ هماهنگی میان طرح و رنگ فرش انتخابی و دیگر عناصر یك فضا از جمله مهمترین موارد در انتخاب فرش مناسب است.
• كاربرد محیط و فرش مناسب: این كه فرش مورد نیاز در چه مكانی و با چه كاربردی پهن می شود در انتخاب تعیین كننده است.

مثلاً برای فضاهای پر رفت وآمد مثل اتاق نشیمن و فضای ورودی خانه، فرش های روشن و با بافت ظریف و به اصطلاح رج بالا انتخاب نكنید. اینگونه فرش ها در این مكان ها در معرض آسیب دیدگی بیشتری قرار می گیرند.
• سبك دكوراسیونی: انتخاب فرش نیز مانند انتخاب دیگر لوازم دكوراسیونی تابع رعایت قوانین سبك دكوراسیونی به كار رفته در محیط است. لذا پیش از خرید فرش به انتخاب نقشه ای مناسب با سبك دكوراسیونی فضای خانه تان بیاندیشید.

رابطه خصوصیات محیط با طرح و نقشه فرش

۱۳دی/۹۵

مطابقت رنگ فرش با دکوراسیون

مطابقت رنگ فرش با دکوراسیون

مطابقت رنگ فرش با دکوراسیون

رنگ در دکوراسیون
رنگ یک زبان جهانی است که احساسات را تحریک می کند و فرهنگ‌ها را شکل می‌دهد. رنگ یکی از ملزومات با شکوه زندگی است، خانه ای که غرق رنگ‌های مناسب باشد همیشه آرامش بخش است و بر خلاف سایر ملزومات دکوراسیون، یک بعد انسانی دارد که نمی‌توان آن را نادیده گرفت. در واقع رنگ، می‌تواند حالت‌ها را تغییر دهد، فضای خاصی را بوجود آورد و روحیه انسان را بهتر کند و جولانگاه خوبی برای خلاقیت انسان است(کابستیک و لوید، 1385، 3). هر کدام از رنگ ها دارای انرژی و قدرتی هستند که رازی را در خود جای داده‌اند. رنگ‌هایی که ما واقعاً می‌بینیم از نور ماورای بنفش تا مادون قرمز، همگی مرئی بوده یعنی پایین تر از مادون قرمز و بالاتر از ماورای بنفش نامرئی هستند. احساس و ادراک رنگ با طول موجی تعریف می‌شود که به رتینای چشم می رسد(منجزی، 1391، 84) و انسان ها را از لحاظ زیبایی و به واسطه روان شناختی تحت تأثیر قرار داده و در روحیه انسان اثرات غیر قابل انکاری داشته است (یاوری ، 1384 ، 45 ). اغلب رنگ‌ها یا گرم تلقی می شوند یا سرد. در چرخه رنگ، رنگ ها به سهولت از نظر گرمی و سردی از هم تفکیک می شوند. قرمز، نارنجی و زرد رنگ‌های گرم و رنگ‌های سبز، آبی و بنفش رنگ‌های سرد محسوب می شوند(پوره، 1387، 20). باید موقعیت و تناسب هر رنگی در رابطه با رنگ‌های دیگر که ان را احاطه کرده اند و یا با آن توأم هستند سنجیده شود این نکته یکی از اصول مهم برای تعیین اثر و نمود هر کدام از رنگ‌هاست. مثلا رنگ سبز در کنار رنگ زرد گرم به نظر می آید ولی در کنار رنگ آبی سرد می‌نماید. (یاوری ، 1384 ، 45 ).بنابراین رنگ نقش بسیار مهم و اساسی در آثار گوناگون از جمله فرش دارد که باعث جلوه طرح و نگاره می‌شود. ضمن آنکه رنگ آمیز قالی، خود عاملی در تمایز و تشخیص قالی هر منطقه از مناطق و مراکز بافندگی قالی است(یاوری ، 1384 ، 45 ). قالی باعث می شود زیر پا لطیف و گرم باشد، همچنین عایق صدای خوبی ایجاد می کند و از کوران هوا هم جلوگیری می کند و مناطقی از کف که در وضعیت مناسبی نیستند می پوشاند و از لحاظ دیداری سطح سخت را لطیف می کند و می تواند برای متمایز کردن نواحی مختلف یک اتاق مفید باشد(گیلیت، 1388، 140و 144).
انتخاب رنگ فرش به شرایط آب و هوا، نوع زندگی، اقتصاد، سلیقه، مکان، کاربری فرش، فرهنگ و… بستگی دارد به طور مثال “اروپائیان نسبت به رنگ روشن و حتی کم رنگی و بی رنگی اقبال نشان می دهند”(رسام عرب زاده،1388، 27) و بر خلاف اروپائیان، عربها رنگ لاکی را بسیار می پسندند و یا زمانی که اقتصاد راکد است مردم آمادگی کمتری نسبت به استفاده رنگ‌ها دارند و در عوض از رنگ‌های خنثی استفاده می کنند و زمانی که خوشبین‌تر باشند تمایل بیشتری برای انتخاب گزینه‌های جدید به همراه رنگ‌های سرزنده و شاداب دارند(قلی زاده لداری، 1391، 131)

مطابقت رنگ فرش با دکوراسیون

مطابقت رنگ فرش با دکوراسیون

تاثیرات روانشناسی رنگ ( مطابقت رنگ فرش با دکوراسیون )
از نظر روان شناسی تاثیرات رنگ را می توان بسته به روحیه افراد در مطابقت با خاصیت رنگ ها در کوراسیون مشاهده نمود. رنگ زرد روشن ترین رنگ بین کلیه ته رنگها است. رنگ زرد نماد روشنی و نور است و از لحاظ سمبولیک با فهم و دانایی ارتباط دارد و نشان دانش و معرفت است. قرمز: رنگی است بسیار انعطاف پذیر و به حالات مختلفی در می آید. به شدت می درخشد و به آسانی تاریک و خاموش نمی گردد. رنگ قرمز سمبل حیات و زندگی است و بیان کننده ی هیجان و شورش استرنگ آبی: از نقطه نظر معنویت فعال به نظر می رسد . آبی معنی ایمان را می دهد و به فضای لاینتهایی و روح اشاره دارد(ایتن ،1374، 210 -216) و بر خلاف قرمز انبساط دهنده است. اتاق به رنگ آبی به نظر بزرگتر از آنچه هست می آید. قدرت دفاعی بدن را افزایش می دهد و اثر آرام کننده بر سیستم اعصاب دارد. ولی استفاده دائمی از آبی باعث خستگی و افسردگی می شود(موعودی، 1379، 59).
نارنجی: رنگی مرکب از زرد و قرمز و در حد وسط این دو رنگ است. رنگ نارنجی درخشش و تابندگی فوق‌العاده دارد و زمانی که متمایل به قرمز گردد انرژی فعالی در خود حفظ کرده است و به گفته موعودی رنگ نشاط و پایکوبی است و ضد خستگی نیز نامیده می شود. نارنجی باعث تحریک سیستم تنفس می‌گردد( همان ،58).
بنفش: رنگ مقابل زرد در دایره رنگی است و با آن تضادهای شدید ایجاد می کند. رنگ زرد نماینده هوش و دانش است و در مقابل، رنگ بنفش نمایشگر بی‌خبری، بی‌اختیاری است (ایتن ،1374، 219). اثر آرام کننده بر قلب و تصفیه کننده بر خون دارد و به طور قابل ملاحضه ای ترس را کاهش می دهد( موعودی، 1379، 60).
سبز: رنگ سبز رنگی است که در حد وسط رنگ آبی و زرد قرار گرفته است. با تغییر نسبت‌های زرد و آبی کاراکتر سبز متغیر می گردد. رنگ سبز نشان دهنده‌ی آرامش و امیدواری است و آمیزشی از دانش و ایمان است(ایتن ،1374، 219) و باعث هماهنگی جسم، روح و ذهن می گردد. فشار خون را کاهش می دهد و فشار عصبی را آرام می سازد( موعودی، 1379، 58و 59).

چند توصیه جهت انتخاب بهترین رنگ فرش در هماهنگی با دکوراسیون  ( مطابقت رنگ فرش با دکوراسیون )
با توجه به اهمیت رنگ و تاثیرات رنگ از نظر روان شناسی بسیاری از موارد فوق را می توان در زیبایی رنگ فرش مشاهده نمود و انها را به فرش نیز تعمیم داد.
اگر فضا را کوچک تر بخواهیم: ( مطابقت رنگ فرش با دکوراسیون )
به کار بردن فرش‌هایی با طرح های بزرگ، استفاده از پوشش‌های متفاوت برای کف در یک فضا، استفاده از قالی و قالیچه، مخصوصاً با رنگ ها و طرح های متفاوت فضا را کوچک تر از آنچه هست نشان می‌دهد.
پوشش کف و ارتباط آن با ارتفاع فضا: ( مطابقت رنگ فرش با دکوراسیون )
به کار بردن کف پوشی با بافت درشت یا پرز بلند، سبب می شود این پوشش در چشم بیننده نزدیک‌تر دیده شود. همین تاثیر سبب می شود تا فاصله کف تا سقف هم کمتر به نظر آید.
کف پوش تیره تر از دیوارها: ( مطابقت رنگ فرش با دکوراسیون )
بهتر است رنگ انتخابی برای فرش، رنگی ساده، هماهنگ و تیره تر از دیوارها باشد، چرا که فضا را گرم و صمیمی، خانگی و دلچسب می نماید.
کف پوش روشن تر از دیوارها: ( مطابقت رنگ فرش با دکوراسیون )
به کار بردن رنگ روشن برای کف سبب می شود تا کف نوارانی و درخشان بنماید. انتخاب رنگی ساده، هماهنگ و روشن تر از دیوارها به کامل شدن این حس کمک می کند.
اگر بخواهیم فضا بزرگ تر دیده شود: ( مطابقت رنگ فرش با دکوراسیون )
انتخاب پوششی یک دست و با رنگی ساده، بدون طرح با بافتی نرم سبب می شود فضا بزرگ تر به نظر آید و این تأثیر با ادامه این پوشش به دیگر راهرو ها و اتاق ها بدون انقطاع، بیشتر می شود.
بنابراین اهمیت رنگ را نباید از نظر دور داشت، زیرا رنگ فرش به عنوان یک عامل مهم متحد کننده و تعیین کننده محدوده دید تلقی می شود. رنگ فرش باید معقولانه و با دقت و تأمل انتخاب شود.
در مورد انتخاب رنگ باید به نکات زیر توجه نمود : ( مطابقت رنگ فرش با دکوراسیون )
*از رنگ ‌های مورد علاقه تان استفاده کنید، چون احساسات شما مهم است و نشان دهنده شخصیت شماست.
*طرح و ابعاد اتاق و رنگ وسایل به کار رفته در منزل را در نظر بگیرید.
*میزان نور و روشنایی منزل را مد نظر قرار دهید (بدوانو، 1389، 35).
*برخی از بخش های تالار، چه از طریق هوا و چه در نتیجه رفت و آمدهای زیاد، در معرض گرد و غبار و آلودگی قرار می گیرد. باید سعی شود این گرد و خاک در روی کفپوش با توجه به رنگ آن، بد نما و زننده به چشم نیاید.
*بعضی از رنگ ها می توانند این عیب را در خود پنهان کنند تا لحظه به لحظه در معرض دید قرار نگیرند. بهتر است در این قبیل جاها برای قسمت های سرو غذا و امثال آن، از طرح ها یا ترکیب های لکه لکه یا خال خال استفاده شود.
*در قسمت هایی که رفت و آمد کم است و مشکل گرد و خاک بسیار کم یا احیاناً در حد صفر است، می‌توان از رنگ های روشن استفاده نمود.
*کفپوش محل های پر رفت و آمد باید دارای رنگ های تیره تر با بافت های مختلف و طرح‌های گوناگون باشد( زاهدی، 1389، 1).
.

مطابقت رنگ فرش با دکوراسیون

۲۷آذر/۹۵

تابلو فرش

تابلو فرش

تابلو فرش

منشأ و سرچشمه تابلو فرش دستباف، شهر سردرود یکی از شهرهای مهم تبریز در قالیبافی است که هنرمندان این شهر برای اولین بار تابلو های تزیینی از کرک و ابریشم را به صورت فرش دستباف روانه بازار کردند. بیش از 75% مردم سردرود مشغول به این هنر و صنعت هستند. تابلو فرش را به نام های Pictorial Carpet, Wall Carpet, Tableau rug در دنیا میشناسند که عمری کمتر از 30 سال دارد و بسیار مورد علاقه ی مردم قرار گرفته است، همچنین جزو یکی از کالاهای لوکس و بسیار زیبا برای تزیین به شمار می آیند.

 

نقش و طرح های تابلوفرش :
1.مناظر روستایی و طبیعی
2. نقاشی های هنرمندان ایران و جهان
3. متونی شامل آیات قرآنی و شعر و ادبیات
4. گل و میوه
5. حیوانات
6.پرتره

معمولا تابلو فرش ها با رج شمارهای استاندارد 50 و یا بالاتر برای بافت ریز و نشان دادن جزییاتی بیشتر استفاده میشود، معمولا طیف رنگی بیشماری را پوشش میدهند و طرح و نقش آن دارای تنوعی زیادی است.

در زمان گذشته نقشه های تابلو فرش به صورت شطرنجی طراحی و به صورت دستی رنگ آمیزی می شد و در نهایت به روی کاغذ چاپ می شد که کاری بسیار دشوار و زمان بری بود، با پیشرفت علم در این زمینه نقشه ها به صورت کدهای کامپیوتری درآمده اند و کار بافندگان را بسیار راحت کرده است. با این وجود بسیاری از مردم بر این باورند که هنر در بافت تابلو فرش با تکنولوژی جدید از بین رفته است!
از دیگر مزایای نقشه های عدیدی این است که اگر فردی مایل به استفاده از طرح های آماده ی موجود در بازار نباشد میتواند عکس های خانوادگی یا شخصی را به کارگاه های مربوطه داده و آن را در مدت زمان کوتاهی تبدیل به تابلو فرش کنند.
نحوه ارزش گذاری بسته به نوع نقشه، رجشمار، مواد اولیه مرغوب (کیفیت نخ و شفافیت رنگ ها)،میزان به کاربرده ابریشم، ابعاد و از همه مهمتر مهارت بافنده در صحیح بافتن است.
بزرگترین تابلو فرش ماشینی جهان در ایران با عبارت “من عاشق محمدم” با 40 زبان زنده دنیا بافته شده است و دارای 21 میلیون گره در 21 متر است

تابلوفرش

تابلوفرش

۲۷آذر/۹۵

فرش درجه یک ماشینی

فرش درجه یک ماشینی

فرش درجه یک ماشینی

به طور کلی فرش درجه یک ماشینی از نظر کیفیت به 5 درجه تقسیم بندی میشوند، قالی های درجه یک یا S می بایست دارای خصوصیات بارز و ممتازی باشد و هیچ گونه ایراد یا نقصی به آن وارد نشود. حال در زیر به چند مورد از آن اشاره نموده ایم.
– اثری از تکرار سیلندر در نقشه فرش وجود نداشته باشد (در بسیاری از فرش های معیوب و ناقص به دلیل استفاده از ماشین آلات قدیمی و بی کیفیت سیلندر ممکن است به ازای یکبار چندین مرتبه بچرخد و نقشه پیش نرود، در این مواقع معمولا همان طرح تکرار میشود)
– عدم استفاده از نخ های معمولی، عموما در فرش های مرغوب ماشینی از نخ های هیت ست شده بهره میگیرند که از کیفیت بسیار بالایی برخوردار است و بسیار کمتر از نخ های معمولی پرز میدهد همچنین باعث میشود زیردست قالی ها یکسان و یکنواخت به نظر میرسد

فرش درجه یک ماشینی

– نقشه ی استفاده شده مناسب و اندازه باشد
– به طور کلی ابعاد فرش ها نباید از حد استاندارد خارج شود و این اختلاف تا ±5% برای طول قالی مجاز میباشد
– اندازه چسب آهاری که برای فرش های ماشینی استفاده میکنند باید مناسب با استاندارد تعیین شده باشد. بکارگیری بیش از حد ممکن است باعث معیوب و خراب شدن زیردست قالی شود
– ارتفاع خاب قالی بیشتر یا کمتر از 10% باشد زیرا موجب کاهش مرغوبیت آن ها میشود
– جای هیچ گونه تیغ خوردگی بروی فرش وجود نداشته باشد
– مقدار استفاده شده ی نخ های خاب کسری یا اضافی نداشته باشد
– پارگی، سوراخی، وصله در فرش های درجه یک مشاهده نمیشود
– در زیر فرش ها آثاری از قلاب خوردگی وجود نداشته باشد، این عارضه بر اثر اشتباه تنظیم کردن ماشین آلات بافت به وجود می آید و به همین علت پشت فرش تراش مناسب نخورده و در بخش هایی از قالی سر نخ ها قابل رویت است
– ریشه های قالی ها باید در جای تعیین شده قرار بگیرند که در بعضی مواقع به دلیل تنظیمات دقیقی که روی دستگاه انجام نگرفته است باعث بروز این مشکل میشود (این ریشه ها باید طول و فاصله مشخص و در یک راستا باشند)
– دو پودی یکی از نکته هایی است که در فرش های درجه S یا درجه 1 دیده نمیشود. این مورد هنگامی اتفاق می افتد که نخ حین بافت پاره میشود و ادامه کار با نخ اضافی از همان محل قبلی که نخ قبل تر پاره شده بود انجام نگیرد و این دو پود در کنار یکدیگر قرار میگیرند)
– شیرینگ یا پرداخت فرش درجه یک ماشینی باید به درستی انجام گیرد زیرا ممکن است قالی راه راه به نظر برسد و در محل های مختلف پرزها کوتاه بلند گرفته شود

– هیچ جای خالی نباید به روی فرش دیده شود، عموما این پیشامد زمانی رخ خواهد داد که نخ خاب منجر به پارگی شده باشد و مسئول دستگاه متوجه این موضوع نشود و دستگاه به کار خود ادامه دهد
– دو رنگی یا چند رنگی یکی از مواردی است که نباید ب وجود آید، این اختلاف رنگ احتمال دارد به دلیل بکارگیری شیدهای متفاوت 1 رنگ به وجود آید
– هنگامی که تعدادی هارنیش مانع حرکت شوند یا به اصطلاح گیر کند قسمت کوچکی از فرش فاقد خاب میشوند و معمولا به این اتفاق قفسه بافی گفته میشود که در فرش های با کیفیت دیده نمیشود
– سوختگی زمانی منجر میشود که در یک فرش از متریال های مختلف (مانند پشم،اکریلیک) بهره بگیرند و در نهایت برای تکمیل کار بدون اینکه این مسله را مد نظر بگیرند یکی از نخ ها آب میشود

۲۷آذر/۹۵
اصلاح سوختگی

اصلاح سوختگی

اصلاح سوختگی

اصلاح سوختگی

اصلاح سوختگی و رفع لکه گیری ، همیشه یکی از دردسر سازترین چیزهایی است که خانم های خانه دار با آن روبرو هستند. به خصوص اگر این لکه ها روی فرش یا موکت خانه باشد. در این صورت، تلاش می شود با هر وسیله ای و روشی، لکه ها پاک شوند. اما طبیعی است که هر راهکاری برای هر نوع لکه ای نتیجه نخواهد داد.

 

برای این منظور، قالیشویی قیطریه را بهترین گزینه برای رفع اصلاح سوختگی  فرش خود انتخاب کنید. اما با توجه به زیاد بودن لکه های ناشی از سوختگی زغال، سیگار و شمع، برآن شدیم تا در نوشته ای جداگانه به این موضوعات بپردازیم.

اگر بر اثر افتادن تکه ای زغال روی فرش، سوختگی سطحی ای در آن ایجاد شد، ابتدا پرزهای سوخته را با قیچی کوتاه کنید و با شامپوی فرش یک لایه ضخیم روی آن قسمت تشکیل دهید. بعد از خشک شدن کامل شامپو، آن را جارو بکشید.

در صورتی که آثار سوختگی باقی ماند رنگبر ضعیفی به کار ببرید. اما هرگز فرش یا موکت را زیاد خیس نکنید و صابون نیز به کار نبرید. سرانجام یک جسم سنگین زیر محل شسته شده فرش بگذارید و فرش را روی آن باز نمایید تا بالاتر از کف قرار گیرد و زودتر خشک شود. اما اگر سوختگی فرش شما عمیق باشد باید حتما به رفوگری مراجعه کنید.

اگر محلی از فرش یا موکت در اثر افتادن آتش سیگار سوخت، می‌توانید به وسیله یک ریش‌تراش یا موچین، مقداری پرز یا فرش از قسمت سالم فرش جدا و آن را متناسب با قسمت سوخته کنید. مقداری چسب (از نوع چسب‌هائی که به‌تدریج سفت می‌شوند مانند چسب سیمان و غیره) به قسمت سوخته شده بزنید و پرزها را بر روی آن گذاشته و فشار دهید. سپس روی آن یک کتاب سنگین بگذارید. در مورد موکت هم به همین ترتیب عمل نمائید.

در صورتی که فرش یا موکت شما در اثر ذوب شدن شمع در حال سوختن، دچار آسیب شد، به محض وقوع لکه، آن را پاک کنید. لکه‌های مایع شمع که هنوز سفت نشده است را، با یک حوله کتان یا دستمال کاغذی‌های سفید خشک کنید. هرگز دستمال را روی موکت مالش ندهید، چون باعث می‌شود به داخل فیبر نفوذ کند، فقط سعی کنید آن را خشک نمایید. با فشار دست روی حوله خشک، این قسمت را تقریبا خشک کنید.

راه دیگری نیز برای از بین بردن لکه شمع از روی فرش یا موکت وجود دارد. در این روش باید یک محلول لکه بر بسازید. برای این منظور چند قطره مایع ظرفشویی را (که خمیری نباشد) با آب مخلوط کنید. حدود یک چهارم قاشق چای‌خوری از آن را به حدودا به یک لیتر آب اضافه نمایید و سپس روی لکه بریزید. دقت کنید موکت خیلی خیس نشود. در انتها به آرامی لکه را پاک و با آب تمیز کنید. مراحل را تا رفع کامل لکه تکرار کنید.

در صورت تغییر رنگ موکت‌های دارای الیاف مصنوعی، لکه احتمالا چسبناک بوده است. آن را با آب گرم شسته، با یک دستمال سفید و تمیز خشک کنید.

در مورد لکه موکت‌های پشمی از آب ولرم استفاده کنید. هرگز از آمونیاک یا لکه‌برهای دارای ترکیبات قلیایی که به بافت موکت آسیب می‌رساند، استفاده نکنید. موکت‌ها و پادری‌های دارای الیاف گیاهی مانند کنف دارای الیاف زبر و سخت بوده، در مقایسه با موکت‌های پشمی و موکت‌های دارای مواد مصنوعی مقاومت کم‌تری در برابر لکه دارند. بعد از از بین بردن لکه، قسمت خیس شده را سریع با فن یا سشوار و حرارت کم خشک کنید.

سوختگی لکه شمع در فرش ها و موکت های پرزدار را با یک قاشق بتراشید. سپس روی لکه دستمال کاغذی یا پارچه سفید گذاشته، با حرارت کم اتو بکشید. زمانی که موم کاملا جذب شد، دستمال را بردارید.

اصلاح سوختگی

اصلاح سوختگی

اصلاح سوختگی